Ativrushti Nuksan Bharpai : महाराष्ट्रात फेब्रुवारी-मार्च २०२६ दरम्यान झालेल्या अवकाळी पावसाने शेतकऱ्यांना मोठा फटका बसला. अनेक ठिकाणी पिकांचे नुकसान झाले, उत्पादन घटले आणि आर्थिक नुकसान सहन करावे लागले. या पार्श्वभूमीवर राज्य सरकारने शेतकऱ्यांना दिलासा देणारा मोठा निर्णय घेतला आहे.
१,६९,८८९ शेतकऱ्यांसाठी १६६ कोटी रुपयांची नुकसान भरपाई मंजूर करण्यात आली आहे. १८ मे २०२६ रोजी दोन महत्त्वाचे शासन निर्णय (GR) जारी करण्यात आले आहेत.
शासन निर्णयाची मुख्य वैशिष्ट्ये
- राज्यातील २२ जिल्ह्यांतील पात्र शेतकऱ्यांना आर्थिक मदत.
- एक हंगामात एका शेतकऱ्याला फक्त एकदाच नुकसान भरपाई मिळणार.
- मदत वितरण अधिक पारदर्शक आणि योग्य पद्धतीने होणार.
- अनुदान थेट बँक खात्यात जमा होईल.
विभागनिहाय नुकसान भरपाईची माहिती
नाशिक विभाग (सर्वाधिक लाभार्थी)
नाशिक विभागाने या योजनेत सर्वाधिक वाटा घेतला आहे.
- नाशिक : ६५,७५६ शेतकरी – ७३.३४ कोटी
- जळगाव : ३७,९९१ शेतकरी – ३१.१४ कोटी
- अहिल्यनगर : २७,६०२ शेतकरी – २५.२० कोटी
- धुळे : १४,२७५ शेतकरी – १५.५१ कोटी
- नंदुरबार : ९५३ शेतकरी – ०.६६ कोटी
एकूण नाशिक विभाग : १,४६,५७७ शेतकरी – सुमारे १४५.८७ कोटी रुपये
पुणे विभाग
- पुणे : ८,५०९ शेतकरी – ७.१३ कोटी
- सांगली : ३,११७ शेतकरी – ३.३८ कोटी
एकूण : ११,६२६ शेतकरी – १०.५२ कोटी
(सातारा जिल्ह्यात नुकसान झाले तरी अद्याप यादीत समावेश नाही.)
छत्रपती संभाजी नगर विभाग
- धाराशिव : ३,३१५ शेतकरी – ३.३९ कोटी
- जालना : २,८५७ शेतकरी – २.५२ कोटी
- नांदेड, लातूर, हिंगोलीसह इतर जिल्हे मिळून ७,३२२ शेतकरी – ६.६८ कोटी
नागपूर विभाग
नागपूर, चंद्रपूर, भंडारा, गडचिरोली जिल्ह्यांतील शेतकऱ्यांना मिळून सुमारे २.५३ कोटी रुपयांची मदत मंजूर.
कोकण विभाग (आंबा उत्पादकांसाठी दिलासा)
- सिंधुदुर्ग : २२१ शेतकरी – १२.६७ लाख
- रत्नागिरी : १९२ शेतकरी – ११.४६ लाख
अमरावती विभाग
अमरावती, यवतमाळ, वाशिम जिल्ह्यांतील शेतकऱ्यांना छोट्या प्रमाणात मदत जाहीर.
अनुदान कधी मिळेल?
शासनाकडून माहिती नुसार ही नुकसान भरपाई जून २०२६ च्या पहिल्या आठवड्यात थेट शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यात जमा होण्याची शक्यता आहे.
महत्त्वाच्या सूचना (शेतकऱ्यांसाठी)
- बँक खाते आधारशी लिंक असणे आवश्यक.
- KYC पूर्ण करणे गरजेचे.
- शासनाच्या यादीत नाव असणे महत्त्वाचे.
- एका हंगामात दोनदा भरपाई मिळणार नाही.
- अधिक माहितीसाठी महाराष्ट्र शासनाच्या अधिकृत वेबसाइट maharashtra.gov.in वर GR तपासा.
अवकाळी पावसामुळे हैराण झालेल्या शेतकऱ्यांसाठी ही मदत मोठा दिलासा देणारी आहे. विशेषतः नाशिक विभागातील शेतकऱ्यांना मोठा फायदा होणार आहे. उर्वरित जिल्ह्यांतील शेतकऱ्यांचाही लवकरात लवकर समावेश होईल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
शेतकरी बांधवांनी आपल्या तालुका कृषी कार्यालय किंवा ग्रामपंचायतीत संपर्क साधून यादीत आपले नाव तपासावे आणि आवश्यक कागदपत्रे तयार ठेवावीत.
