Pik Vima : नैसर्गिक आपत्ती आणि हवामानातील बदलांमुळे पिकांचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान झाल्यावर शेतकऱ्यांना आर्थिक मदत मिळावी यासाठी पीक विमा योजना सुरू करण्यात आली आहे. मात्र, या योजनेच्या अंमलबजावणीतील त्रुटींमुळे अनेक शेतकऱ्यांना मंजूर झालेली नुकसानभरपाईची रक्कम वेळेवर मिळत नाहीये, ज्यामुळे शेतकऱ्यांचे आर्थिक नियोजन कोलमडले आहे. गेल्या काही महिन्यांपासून हजारो शेतकरी मंजूर झालेल्या पीक विम्याच्या रकमेच्या प्रतीक्षेत आहेत, तर दुसरीकडे पीक विमा कंपन्यांकडून या प्रक्रियेला विलंब होत असल्याचा आरोप शेतकरी करत आहेत.Pik Vima
पीक विम्याची सद्यस्थिती
मागील खरीप आणि रब्बी हंगामातील पीक विम्याच्या मंजूर रकमेची स्थिती चिंताजनक आहे. आकडेवारीनुसार, मागील खरीप व रब्बी हंगामातील एकूण 88,412 शेतकऱ्यांसाठी 104 कोटी रुपयांची रक्कम मंजूर करण्यात आली होती. परंतु, यापैकी केवळ 65,620 शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यावर 89 कोटी 86 लाख 40 हजार रुपये जमा झाले आहेत. उर्वरित शेतकऱ्यांची रक्कम अजूनही प्रलंबित आहे.Pik Vima
खरीप 2024 हंगामातील स्थिती
खरीप 2024 हंगामातील पिकांच्या नुकसानीसाठी 2 लाख 39 हजार शेतकऱ्यांना 279 कोटी रुपये पीक विमा कंपनीकडून मंजूर झाले आहेत. यापैकी काही शेतकऱ्यांच्या खात्यावर रक्कम जमा झाली आहे, तर उर्वरित शेतकऱ्यांसाठी कंपनीने शासनाकडून पैसे मिळाल्यानंतर रक्कम जमा करण्याचे आश्वासन दिले होते. त्यानुसार, राज्य शासनाने 7 जुलै रोजीच खरीप हंगामाची संपूर्ण रक्कम विमा कंपनीकडे जमा केली आहे. असे असूनही, विमा कंपनीने केवळ 49 हजार शेतकऱ्यांच्या खात्यावर 71 कोटी 5 लाख रुपये जमा केले आहेत.
रब्बी हंगामाचीही तीच अवस्था
रब्बी हंगामातील पीक नुकसान भरपाईची स्थितीही यापेक्षा वेगळी नाही. रब्बी हंगामातील 18,500 शेतकऱ्यांसाठी 22 कोटी रुपये मंजूर झाले आहेत. त्यापैकी 16,681 शेतकऱ्यांच्या खात्यावर 18 कोटी 82 लाख रुपये जमा झाल्याचे सांगण्यात आले आहे. याचा अर्थ, अजूनही अनेक शेतकऱ्यांची रक्कम प्रलंबित आहे.
शेतकऱ्यांचा संताप
शेतकरी गेल्या अनेक महिन्यांपासून या मदतीच्या प्रतीक्षेत आहेत. अनेक शेतकऱ्यांनी मागील वर्षी जुलै महिन्यात विमा भरला होता आणि ऑगस्ट-सप्टेंबर महिन्यात पिकांचे नुकसान झाले होते. आता यावर्षीच्या खरीप हंगामाची काढणी सुरू होण्याचे दिवस आले आहेत, तरी मागील वर्षाचे पैसे शेतकऱ्यांच्या हातात पडलेले नाहीत. या विलंबामुळे अनेक शेतकऱ्यांचे आर्थिक नियोजन बिघडले आहे. पुढील हंगामासाठी लागणारे बियाणे, खते आणि इतर खर्चाची जुळवाजुळव करणे त्यांना अवघड झाले आहे.
शेतकऱ्यांनी किती दिवस वाट बघायची, असा प्रश्न आता उपस्थित केला जात आहे. अनेक शेतकऱ्यांना तातडीने या मदतीची गरज आहे. पीक विमा कंपन्यांच्या अशा धोरणामुळे शेतकऱ्यांमध्ये संताप व्यक्त होत आहे.Pik Vima
शासनाच्या भूमिकेवर प्रश्नचिन्ह
शासनाने पीक विमा कंपन्यांकडे वेळेवर निधी जमा केला, तरी कंपन्यांकडून पैसे वाटपात दिरंगाई होत असल्याने शासनाच्या भूमिकेवरही प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. शासनाने या प्रकरणात हस्तक्षेप करून पीक विमा कंपन्यांना शेतकऱ्यांचे पैसे तात्काळ खात्यावर जमा करण्याचे आदेश देणे आवश्यक आहे, अशी मागणी शेतकऱ्यांकडून केली जात आहे.
या गंभीर समस्येवर त्वरित तोडगा काढणे गरजेचे आहे, अन्यथा शेतकरी हितासाठी तयार करण्यात आलेल्या या योजनेचा उद्देशच विफल ठरू शकतो. शेतकऱ्यांना आर्थिक संकटातून बाहेर काढण्यासाठी वेळेवर मदत मिळणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे.Pik Vima
